شنبه, 23 مرداد 1395 ساعت 06:30

هفت راه حل کلیدی برای بهبود بخشیدن به فضای فیزیکی کار

نوشته شده توسط 
این مورد را ارزیابی کنید
(1 رای)

هفت راه حل کلیدی برای بهبود بخشیدن به فضای فیزیکی کار

هفت راه حل کلید برای بهبود بخشیدن به فضای فیزیکی کار

1-آثار ادراكی


روان شناسان با توجه به پژوهش های که انجام داده اند مشخص کرده اند در محیط های که میزان روشنایی زیاد باشد قدرت بینایی بالا خواهد رفت و علاوه بر آن ادراک دقیقتر و حرکت آن را راحت تر خواهد ساخت و از طرفی دیگر یک انسان در محیط پر نور تر و روشن تر قادر می شود که رنگ ها را بیشتر از قبل تشخیص دهد.
تیز بینی به قدری که به روشنایی محیط کار وابسته است که می تواند به مکانیسم های بینائی اشخاص بستگی داشته باشد البته باید فراموش نکنیم که در مشاغل های متفاوت مقدار روشنایی هم مختلف می باشد . در واقع عملکرد کارکنان می توانند از تیز بینی آنها تاثیر بپزیرد.


2-آثار روانی


در محیطی که میزان نور زیاد باشد موجب می شود تا تمرکز افراد افزایش پیدا کند و به شدت موجب کم شدن میزان خستگی اندام های حرکتی و حسی گردد . اخیراً با توجه به پژوهش ها و تحقیق های که صورت گرفته، مشخص شده است که نور سفید موجب بهتر شدن اخلاقیات انسان می شود و نیروهای انگیزشی اشخاص را تحریک خواهد کرد که بر تمرکز بیشتری بر فعالیت هایشان داشته باشند.
در این قسمت این نکته را نیز نباید فراموش کنیم که هر چقدر سن افراد بالا برود نیاز به داشتن روشنایی برای آنها بالا خواهد رفت البته در برخی موارد نشان داده شده است که روشنائی های متناوب گاهی موجب ایجاد شدن نقص و عیب در عملکرد شده است.
اگر طی مدت زمانی به صورت مکرر میزان روشنایی تغییر پیدا کند چشم ها باید خود را مداوم با آن سازگار کند این امر خود باعث می شود که چشم به مرور احساس خستگی کند و ادراک دیداری را از کار بندازد و در نهایت موجب می شود کارکرد یک شخص کم شود .
نوری که از یک نقطه بصورت متمرکز روی یک جسم می تابد موجب میگردد یک سایه واقعی پدید آید که کمک میکند لبه ها و شکل آنها به صورت بهتری دیده شود و همچنین موجب پدیداری تضاد خواهد شد.

3- گرما چه تاثیری بر عملكرد خواهد داشت ؟


همه ی ما می دانیم که کار کردن در محیط گرم کاره سختی است این به دلیل عدم امکان داشتن مبادله ی حرارتی بدن افراد به آن محیط کاری می باشد این در صورتی است که در زمان فعالیت به شدت حرارت بدن بالا خواهد رفت.
کارکردن در محیط گرم می تواند موجب پدید آمدن آثار منفی زیرگردد:


 پایین آمدن قدرت بدن
 کم شدن واکنش های حرارتی
 کم شدن میزان تمرکز
به عنوان یک نتیجه گیری می توان گفت گرما موجب تنزیل شدن توانشهای شناختی آدمی می گردد.


4- سرما چه تاثیری بر عملكرد خواهد داشت ؟


طی پژوهش های که انجام گرفته شده است نشان داده می شود که کار کردن در سرما نیز باعث می شود که فعالیت های ما کم شود و همچنین بر روی کارایی افراد تاثیر خواهد گذاشت.
لازم است در این قسمت بگوییم پیلر و مک ورث طی تحقیقات خود نشان داده اند که در وضعیت های سرد میزان تمرکز و همچنین سرعت واكنشهای عضلانی20 تا 30 درصد کمتر خواهد شد .

5- رطوبت بر عمكرد چه تاثیری خواهد گذاشت ؟


رطوبت باعث ایجاد شدن اختلال در عملکردهای افراد می شود . به گونه ای که کار کردن در هوای دارای رطوبت بخصوص اگر هوا گرم هم باشد به شدت سخت است بدین ترتیب رطوبت به 2 دلیل خواهد توانست کارکرد افراد را کم کند . دلیل اول : اکسیژن آزاد در هوا به واسطه جایگزین کم می شود . دلیل دوم : هوا از بخار آب اشباع می گردد .

6- رنگها چه تاثیری خواهند گذاشت ؟


رهر رنگی ممکن است بر روی یک فرد تاثیر بگذارد به طور کلی تاثیر گذاری هر رنگ بر افراد متفاوت است و همچنین رنگ ها می توانند بر رفتار و عملکرد افراد تاثیرمی گذارند.
از نظر روانشناسی کار اگر بخواهیم رنگ را شرح دهیم باید بگوییم به عنوان یک متغیر فیزیكی در محیط كار در نظر گرفته می شود که بر مقدار بازدهی کارکنان آن محیط تاثیر گذار است . در ادامه به اثر برخی از این رنگ ها پرداخته ایم.

خاکستری:

به عنوان یک رنگ خنثی است که موجب هیچ گرایشی نمی شود و به عنوان یک رنگی که فاقد هر گونه تحریک پذیری است در نظر گرفته می شود به همین علت از رنگ خاکستری در صنایع به وفور استفاده می شود.

آبی تیره :

این رنگ به عنوان رنگی است که باعث می شود فشار خون و تعدا تنفس شده کم شده و البته این ها به این علت است که این رنگ بر اعصاب پاراسمپاتیك تاثیر می گذارد . در مقابل باعث افزایش احساس امنیت کارکنان می شود . به اختصار در قسمت زیر توضیح داده ایم.
 کم نمودن میزان تنش کارکنان
 کاهش خستگی روانی و جسمی
 افزایش دادن امنیت کارکنان
 کاهش فشار خون و تعداد تنفس شده( به دلیل تاثیر پذیری بر اعصاب پاراسمپاتیك)

سرخ :

رنگ سرخ را می توانیم نماد نیروی حیاتی بدانیم و در اصل به معنی تمایل و رغبت است ، این رنگ موجب می شود تا احساس گرما ایجاد شود (سرخ خود از دسته رنگ های گرم است ) و باعث می شود حس رقابتی در محیط افزایش پیدا کند البته نباید فراموش کنیم در شرایط خستگی وجود رنگ قرمز موجب می شود که شخص احساس خستگی عصبی کند و از نظر فیزیکی هم تا حدودی آزار دهنده خواهد بود . به عنوان نکته آخر در مورد این رنگ باید بگوییم این رنگ البته به شرطی خواهد توانست موجب ایجاد شدن کارایی شود که دیگر شرایط ، نامساعد نباشند .

زرد:

زرد را می توانیم از روشن ترین رنگ ها بدانیم و البته این وجود این رنگ در محیط شادی آور است و در محیط باعث خوش رویی و همچنین شادمانی خواهد شد این رنگ نیز رنگی است که امید بخش و دلالت کننده است .استفاده از این رنگ در محیط کار منجر به کاهش مشکلات و موانع و مشاجره ها خواهد شد .
 روشن ترین رنگ
 ایجاد خوش رویی و شادمانی
 امید بخش و دلالت کننده
 کاهش مشکلات و موانع
زرد روشن ترین رنگ است و شادی افزاست و باعث خوش روئی و شادمانی می شود و این رنگ امید بخش و دلالت كننده است. این رنگ در محیط كار افراد را در رهائی از مشكلات و موانع و تعارضات یاری می بخشد .
البته تعداد رنگ های زیادی وجود دارد که هر کدام به نوبه ی خود می توانند بر محیط تاثیر بگذارند اما در این قسمت تنها به همین موارد اکتفا کرده ایم .

7- محیط چه تاثیری می تواند بر عملکرد افراد بگذارد :


اگر طرحی درفضای باز یک محیط کاری صورت بگیرد باعث می شود که تماس و برقراری افراد با یکدیگر افزایش پیدا کند و باعث افزایش میزان اجتماعی شدن کارکنان خواهد شد و البته نباید فراموش کنیم که در برابر روش های سنتی هزینه آن کمتر می باشد.
علاوه بر این در سال 1984 در مطالعه ای که به واسطه كوچران وهمكارانش در حیطه خصوصیت های مدیران امور کارکنان صورت گرفت در نهایت نتایج زیر حاصل شد :
1)مدیرانی که علاقه دارند به صورت سلطه گرا عمل کنند و به پیشرفت حساس هستند عموما اتاق کار خودشان را به وسیله استانداردها( مبلمان استاندارد و صندلی ها و دیگر وسایل ) تزیین می نمایند.
2)مدیرانی که درونگرا هستند بیشتر سعی می کنند در محیط اتاق خودشان از تابلوی منظره و گل گیاه یا از خود گل و گیاه استفاده می کنند تا بدین صورت محیط اتاقشان نشان دهنده محل زندگی آن ها باشد .
3) مدیرانی که در اتاق هایشان مثلا از کاریکاتور استفاده می کنند این گونه می خواهد بگویند که علاوه بر اینکه همیشه منظم هستند و کارهایشان به موقعه است و از خود تمیزی و وسواسی نشان می دهند افزون بر این ها خصوصیت شوخ طبعی نیز در خودشان دارند.

 

جدول نتیجه ها و دست آوردها در قسمت زیر نشان داده شده است :


جدول زیر نشان می دهند که عوامل ارگونومیک بر بهبود عملکرد چه تاثیری خواهند داشت :

 

ردیف

متغیرهای محیط کار

  بهبود عملکرد                                 

1

روشنایی

 

نور زیاد موجب می شود که قدرت بینائی بالا رود - ادراک را دقیقتر عمل می کنند – خستگی در اندام های حسی وحرکتی کم می شود – بالا رفتن نیروهای انگیزشی فرد بر فعالیت.

2

میز و صندلی

 

کم شدن نیروهای ماهیچه ای وتنش در عضلات- جریان درست و بهتر خون–کم شدن درد در قسمت پشت و عصب سیاتیک .

3

سر و صدا

 

سروصدای زیاد ،یادگیری و یادسپاری را از بین می برد – تمرکزدرشخص کم می شود – موجب ایجاد خستگی در چشم و ادراک دیداری خواهد شد – ایجاد فراموشی – کم کردن جنبه ذهنی وشناختی کارکرد شغلی

4

درجه حرارت

 

محیط گرم،موجب کم شدن قدرت بدنی می گردد – تمرکز کم می شود و سرعت واکنشهای حرکتی پایین خواهد آمد - وجود سرما موجب می شود کارائی فرد کم شود- سرعت واکنشهای عضلانی وهمچنین تمرکز کم گردد – رطوبت هم موجب پایین آمدن کارائی فرد خواهد شد .

5

رنگ

آبی تیره، کم شدن میزان فشار خون و  بالا بردن احساس امنیت در  کارمند-کم شدن مقدار تنش-رنگ سرخ: بالا رفتنحس رقابتی – رنگ زرد: شادی آور  و همچین امید بخش .

6

طراحی محل کار

بالا رفتن تماس و برقراری ارتباط افراد با یکدیگر- بالا رفتن حس اجتماعی شدن کارکنان .

7

موسیقی

تمهای شاد، بالا رفتن احساس شوق و سرزندگی- ایجاد شادابی در حین کار – کم کردن میزان احساس خستگی بی حوصلگی، سستی و خمودگی- کم کردن میزان خستگی در کارکنان

8

استرس شغلی

بالا بردن میزان فشار روانی در افراد – کم کردن میزان تمرکز فکر و ایجاد حواس پرتی، موجب ایجاد اختلال در حافظه می شود ،ایجاد نمودن تردید در انجام دادن کارها – کم کردن میزان قدرت تصمیم گیری .

 

 

نتیجه گیری نهایی ، کاربردها و پیشنهادها :


به عنوان یک نتیجه گیری کلی می توانیم ارگونومی را به عنوان یک علم میان رشته ای بدانیم . این علم در واقعه ارتباط متقابل تكنولوژی و نیازهای جسمانی انسان و نیازهای روحی افراد را برقرار خواهد نمود.بدین ترتیب به جای لغت ارگونومی می توانیم از عبارت مهندسی فاكتورهای انسانی استفاده نماییم .
لازم است در این قسمت بگوییم که انجمن فاكتورهای انسانی و ارگونومی تاکید فراوانی بر راه و روش های طراحی داشته است و بدین ترتیب ارگونومی(مهندسی فاكتورهای انسانی) را به شرح زیر تعریف نموده است:
«كشف نمودن و پی بردن ارتباط به كاربرد اصول رفتار انسان و ویژگی طراحی، ارزیابی، پروسه نگهداری نمودن محصولات و سیستم ها با هدف ایجاد امنیت، تاثیر پذیر بودن و خلق نمودن رضایت در بین كاركنان»
البته با توجه به اینکه دانش ارگونومی سطح گسترده ای داشته است و با تکیه کردن بر این دیدگاه می توان گفت که این علم سطح وسیعی از سسیتم های صنعتی بدین معنی یعنی محیط کار ، افراد و ماشین آلات را مورد توجه قرار داده است.
نباید فراموش کنیم که آگاهی از علم ارگونومی و چگونگی استفاده از آن در طراحی نمودن پست های کاری می تواند یکی از اساسی ترین راه های توجه به انسان و چگونگی کارکرد درست و برتر او به حساب بیاید.بدین صورت برای اینکه این اصل مهم را به سرانجام برسانیم بهتر همواره پیشنهادهای را به دست اندارکاران تولید ، مسئولین محیط‌های صنعتی ، برنامه‌ریزان و مدیران را ارائه کنیم : ( در قسمت زیر به بخش مختصری از آن اشاره شده است ) .
با توجه به توضیحاتی که بیان کردیم می توانیم بگوییم که مدیران محترم می توانند برخی اقدامات ضروری شرایط محیطی لازم را با سرمایه گذاری کافی ، استفاده کردن از تکنولوژی های جدید و تازه و همچنین امکانات متناسب چه از لحاظ روانی چه از لحاظ فیزیکی انجام دهند تا محیطی ایده آل برای کارکنان خود به وجودآورند که آن محیط مثل محیط زندگی خانواد گی آن ها جلوه دهد . بدین ترتیب با انجام این موارد موجب خواهد شد که عملکرد کارکنان بهتر شود و در نهایت توانسته است موجب بهبودی وضع کنونی باشد.
به موارد زیر دقت کنید اینها به عنوان پیشنهاد های در جهت فعالیت های آینده در ارتباط با تحقیق حاضر خواهد توانست ارائه شود:
• مفاهیم ارگونومی را به مدیران آموزش دهیم .
• افرادی را استخدام کنیم که از قبل به نوع حرفه، خصوصیت های فردی و توانایی هایشان توجه کردیم.
• قبل از اینکه استخدام صورت بگیرید باید معاینه های لازم انجام شود؛ معاینات بصورت دوره‌ای كارگران با توجه نمودن به مدل‌های ارگونومی .
• پست‌های كار با توجه به داده‌های آنتروپومتری طراحی شود و همچنین پیشنهادهای مهندسی فاكتورهای انسانی صورت بگیرد.
• به ساختار آناتومی و فیزیولوژی شاغلان توجه کنیم .
• بهینه سازی كار با كارگران تطبیق داده شود .
• برای جلب نمودن رضایت افراد در انجام كار باید اصول مدیریت اقتضایی بکار گرفته شود و همچنین استفاده از اصول ارگونومی به واسطه آنان انجام گردد.
• تنظیم نمودن دستورالعمل‌ها و توصیه‌نامه های شغلی برای افراد شاغل در سیستم .
• برای تحقیقات آینده پیشنهادهای صورت بگیرید.
• با توجه به متن مقاله ها مستندات عرضه شده است ، عوامل زیر به منزله پیشنهاداتی به منظور انجام دادن تحقیقات آینده در ارتباط با موضوع مقاله حاضر می‌تواند ارائه گردد .
• بررسی نمودن و همچنین تجزیه و تحلیل نمودن حوادث شغلی، دلیل آن و زیان‌های اقتصادی آنها .
• یک نوع شناسی از ابعاد ارگونومی بر فعالیت سازمانها ارائه گردد.
• ساختار جمعیتی بر بهبود عملكرد آن بررسی شود .
• نقش ارگونومی در طراحی دوباره مشاغل بررسی شود .


دکومد ارائه دهنده ی راهکار های نوین در رابطه مبلمان اداری ، دکوراسیون اداری ، پارتیشن و... می باشد ، جهت کسب اطلاعات بیشتر با ما تماس بگیرید

خواندن 3138 دفعه آخرین ویرایش در چهارشنبه, 03 شهریور 1395 ساعت 08:03